Türkiye, diplomatik açıdan uluslararası hukuka uygun şekilde Afgan mültecileri geri gönderme arayışında olduğunu açıklarken, İran’da bekleme halindeki 2 milyon göçmene karşı sınırda duvar inşa etmeye de devam ediyor.

Bugün itibariyle Türkiye’deki göçmen sayısı 4 milyon 514 bin 481 kişi olarak açıklanırken, son günlerde doğu sınırlarından kaçak giriş yapan Afgan nüfusundaki artış da gündemde. Bu nedenle, Başbakan Binali Yıldırım’ın, Afganistan’ın başkenti Kabil’de 8 Nisan’da yaptığı temaslarında en önemli gündem maddesi de Afgan göçmen sayısında yaşanan artış oldu. Türkiye, Afganistan’la konuyu diplomatik şekilde çözüme kavuşturmaya çabaladığını belirtiyor. Ancak Afgan mültecileri özellikle Ankara, İstanbul gibi kalabalık nüfuslu kentlere ulaşmadan kontrol altına almayı da amaçlıyor. İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’nun bugünkü ifadesiyle İran’da 2 milyon olası göçmen adeta kapıda beklerken, Türkiye’nin İran sınırında başta Afganlar olmak üzere göçmen nüfusu önlemek amacıyla duvar örme yaklaşımı söz konusu.

Amerika’nın Sesi’ne konuyu değerlendiren Türk Dışişleri Bakanlığı kaynakları, “Türkiye’nin Afganlıları ülkelerine geri döndürme sürecinde uluslararası hukuk ve sözleşmelerdeki normlara hassasiyetle uyulmaktadır” görüşünü dile getiriyor. Ancak Afganlılar başta olmak üzere Türkiye’ye yasa dışı girişlerde ciddi artışlar olduğuna işaret eden diplomatik kaynaklar, “Ülkemizde tespit edilen düzensiz göçmenlerin sayısı 2017 yılında 175.752 iken, 2018 Ocak-Mart döneminde ise 41.022 olmuştur. Bu yılın ilk üç ayında tespit edilen düzensiz göçmenlerin sayısı, 26.995 kişi artış itibariyle 2017’nin aynı dönemine kıyasla iki kat artmıştır. Yasadışı yollardan Türkiye’ye gelen Afgan vatandaşlarının sayısında da 2018 yılı başından itibaren büyük artış görülmektedir. 2017 yılında ülkemizde toplam 45.259 Afgan uyruklu yasa dışı göçmen tespit edilmişken; bu sayı 2018 yılının sadece ilk üç ayında ise 26.995 Afgan vatandaşına ulaşmıştır. Afgan vatandaşları özellikle Doğu Anadolu bölgemizden ülkemize yasadışı yollardan giriş yapmaktadır” bilgisini aktarıyor.

Diplomatik kaynaklar, Türkiye’nin benzeri geçmişte Ege Denizi’nde ölümlere de yol açmış göçmen kaçakçıları kaynaklı olayları önleme çabasına işaret ediyor. Kaynaklar, “Afgan vatandaşlarının insan onuruna yakışan şekilde ve güvenli biçimde, göçmen kaçakçılarının kötü emellerine maruz kalmadan memleketlerine dönmeleri önceliğimizdir. Ülkemize yasadışı yollardan giriş yapan Afgan vatandaşlarının gönüllü bir şekilde ülkelerine geri gönderilmelerine yönelik çalışmalar, Afgan makamlarıyla yakın işbirliği içinde gerçekleştirilmektedir. Gönüllü olarak Afganistan’a geri dönmek isteyenler için, Türkiye’deki Afganistan temsilcilikleri tarafından gerekli incelemeler yapıldıktan sonra, ihtiyaç duyulan belgeler hazırlanmaktadır. Sonrasında Türk ve Afgan makamları, işbirliği içerisinde gönüllü, düzenli ve güvenli geri dönüşlerini sağlamaktadır” diyor.

Ancak Türk Dışişleri Bakanlığı kaynakları, “gönüllülük” konusuna işaret etse de Türkiye’nin doğu illerinden basına yansıyan gelişmelere bakıldığında, Afganlılara “yasa dışı göçmen” olmaları nedeniyle polis kontrolü eşliğinde geri gönderme merkezleri tek adres olarak gösteriliyor. Keza İçişleri Bakanı Soylu da bugünkü açıklamasıyla yine Afganlılar için Iğdır’a yeni geri gönderme merkezi yapılacağını duyurdu.

Soylu: İran sınırında 144 kilometrelik duvar yapıyoruz

İçişleri Bakanı Soylu, konuyu bugün Göç İdaresi Genel Müdürlüğü’nün 5’nci kuruluş yıldönümü toplantısında değerlendirdi.

Afgan göçmenler tarafından Türkiye’nin geçici bir konaklama noktası olarak görüldüğünü kaydeden Soylu, Türkiye üzerinden Yunanistan ve Avrupa’ya geçiş yapma amacıyla hareket edildiğini söyledi. Soylu, “İran’da Türkiye ve Türkiye üzerinden Avrupa’ya geçmeye çalışan yaklaşık 2 milyon insan olduğunu biliyoruz. Peki ne tedbirler alıyoruz? Özellikle Iğdır ve Ağrı sınırlarımızda gerek teröre, gerek uyuşturucu kaçakçılarına,gerek insan kaçakçılığına, gerekse diğer organize ve kaçakçılık hareketlerine yönelik İran ile de uzlaşarak bir sınır güvenlik duvarı yapıyoruz. Geçen sene Ağustos ayında inşasına başlandı. 144 kilometrelik en kritik geçiş noktalarını hedef alan bir duvar. Ağrı’daki 90 kilometresi bitmiş durumda. Iğdır’da 1-2 kilometrelik kısmı kaldı. Eylül ayı sonuna kadar Ağrı’daki sınırımızı da bu şekilde bir sınır duvarıyla, aydınlatma ve kamera sistemiyle entegre hale getireceğiz” dedi.

“1 ayda 4.500 Afgan daha geri gönderilecek”

Türkiye’ye son 3 ayda yaklaşık 27 bin Afgan göçmen geldiğini kaydeden Soylu, Afganistan ve Pakistan’ın içişleri bakanlarıyla konuyu ele aldıklarını söyledi. Afganistan İçişleri Bakanlığınca ‘charter’ seferlerin açıldığını dile getiren Soylu, “Şu anda yaklaşık 600 Afgan kardeşimizi charter seferleriyle geri gönderdik. 1 ay içerisinde 4 bin 500 Afgan kardeşimizi Afganistan’a geri gönderebilmek için uçak seferleri de hazırlandı” diye konuştu.

Soylu’nun açıklamasında, Türkiye’nin Afgan göçmenleri geri gönderme yaklaşımını ortaya koyduğu görüldü. Soylu, “Iğdır’da yeni kuracağımız geçici geri gönderme merkeziyle Türkiye’nin hemen hemen her noktasında bu konuda dışarıda olan Afgan kardeşlerimizi alacağız, o geçici geri gönderme merkezlerinde insani bir şekilde konaklamalarını sağlayacağız. Daha sonra da onları kendi memleketlerine gönderebilir bir anlayışı gerçekleştirmiş olacağız. Dönem dönem bu tip meselelerle karşılaşılacaktır. Dünyanın bütün ülkeleri karşılaşmaktadır. Biz de karşılaştığımız zaman tedbirlerimizi en üst seviyede sağlayacağız” ifadelerini kullandı.

Yorumunuzu yazınız